Page 21 - หนังสือเรียน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ม.1

26 G G P A1 A2 S

3. สารบริสุทธิ์และสารผสม
3. สารบริสุทธิ์และสารผสม

ี
เราอาจจําแนกประเภทของสารโดยใช้จํานวนชนิดของสารองค์ประกอบเป็นเกณฑ์ได้ โดยสารท่มี
องค์ประกอบเป็นสารเพียงชนิดเดียวเรียกว่า สารบริสุทธิ์ (pure substances) เช่น ทองคํา ทองแดง เงิน

นํ้าตาลทราย เกลือแกง ปรอท นํ้า แก๊สออกซิเจน ส่วนสารที่มีองค์ประกอบเป็นสารมากกว่า 1 ชนิดเรียกว่า
ื
สารผสม (mixtures) เช่น นํ้าเกลือ (นํ้า + เกลือ) นํ้าเช่อม (นํ้า + นํ้าตาลทราย) ลวดนิโครม (นิเกิล + โครเมียม)
อากาศ (แก๊สออกซิเจน + แก๊สไนโตรเจน + แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ + แก๊สอื่น ๆ) จัดเป็นสารผสมเนื้อเดียว

หรือสารละลาย แต่สารผสมบางชนิดอาจมองเห็นความแตกต่างของสารองค์ประกอบชัดเจน เช่น
พริกกับเกลือ นํ้าโคลน ผงเหล็กกับกํามะถัน แสดงว่าการสังเกตลักษณะเนื้อสารอาจไม่สามารถจําแนกได้

ิ
ว่าสารใดเป็นสารบริสุทธ์และสารใดเป็นสารผสม เพราะสารผสมบางอย่างอาจมีเนื้อสารกลมกลืนเป็น
ิ
เนื้อเดียวกัน นักเรียนทราบหรือไม่ว่า สารบริสุทธ์และสารผสมมีสมบัติแตกต่างกันอย่างไร และจะตรวจสอบ
ได้อย่างไร

3.1 จุดเดือด จุดหลอมเหลวของสารบริสุทธิ์และสารผสม
จุดเดือด จุดหลอมเหลวเป็นสมบัติทางกายภาพของสาร นักเรียนคิดว่าจุดเดือด จุดหลอมเหลว

ของสารบริสุทธิ์และสารผสมแตกต่างกันหรือไม่ อย่างไร ซึ่งนักเรียนจะได้ศึกษาจากกิจกรรมต่อไปนี้

คำ�ถ�มสำ�คัญ

กิจกรรมที่
กิจกรรมที่ 1.3 การตรวจสอบความบริสุทธิ์ของสาร นักเรียนจะทราบได้อย่างไรว่า
สารทมองเห็นเปนเนื้อเดียว
็
่
ี
วัสดุอุปกรณ์ เป็นสารบริสุทธิ์หรือสารผสม
1. หลอดทดลองขนาดใหญ่ 2 หลอด

2. ตะเกียงแอลกอฮอล์พร้อมที่กั้นลม 1 ชุด

3. ขาตั้งพร้อมที่จับหลอดทดลอง 1 ชุด
4. จุกยางพร้อมหลอดนําแก๊ส 1 ชุด

5. เทอร์มอมิเตอร์ 1 อัน
6. ไม้ขีดไฟ 1 กลัก

7. กระบอกตวงขนาด 50 ลูกบาศก์เซนติเมตร 1 ใบ

8. นํ้ากลั่น 30 ลูกบาศก์เซนติเมตร
9. นํ้าเกลือเข้มข้นร้อยละ 40 โดยมวล/ปริมาตร 30 ลูกบาศก์เซนติเมตร