Page 10 - ตัวอย่าง หนังสือเรียน พลศึกษา ม.4-6 หน่วยที่ 1
P. 10

ส่วนต่าง ๆ ของร่างกายสามารถนำาไปเปรียบเทียบกับส่วนต่าง ๆ ของคานได้ ดังนี้

                     กระดูก         คือ คาน                      ข้อต่่อ        คือ จุดหมุน


                                                                            ่�
               น�้าห์นักของกระดูก คือ แรงต้านทาน           แรงดึงของกลื่้ามเนอ คือ แรงพยายาม
                                     �
              หลื่ักของกลื่ไกมีอย้่ว่า ถ้าแรงตั�านทานอย้่ไกลื่จุากจุุดหมุนมากกจุะตั�องใชี้�แรงมาก
                                                                          ็
                                                                                         ำ
                                ี
              อวัยวะของร่างกายท่ประกอบเข้ากันแล้วมีคุณลักษณะคล้ายคาน เช่น กระดูกต้นแขน ทาหน้าท  ่ ี
          เป็นท่อนวัตถุ มีจุดหมุนอยู่ที่ข้อต่อหัวไหล่ มีแรงของความพยายามจากกล้ามเนื้อหัวไหล่กระทำาต่อ
                                                        ี
                              ำ
                                                 ำ
                              ำ
                                                                                      ำ
          กระดูกต้นแขน และมีนาหนักของหน้าแขน ทาหน้าท่เป็นแรงของความต้านทาน กระทาต่อกระดูก
                              ้
          ต้นแขนที่ปลายล่างหรือข้อศอก
              ชี้นิดของคาน
              เน่องจากตาแหน่งของจุดหมุน  ตาแหน่งของแรงต้านทานและตาแหน่งของแรงพยายาม
                        ำ
                ื
                                                                         ำ
                                             ำ
          ที่ประกอบกันเป็นคานสามารถสับเปลี่ยนกันได้ จึงจำาแนกคานออกเป็น ๓ ชนิด ดังนี้
                                                             ุ
                                     ี
                                                 ู
                                                 ่
                        ่
              คานช้นิดที่� ๑ คือ คานท่มีจุดหมุนอยกลางท่อนวัตถ มีแรงของความพยายามกับแรงของ
            ความต้านทานอยทางปลายตรงข้ามกันบนท่อนวัตถนนและทิศทางของแรงทงสองทกระทำต่อ
                                                                              ้
                                                           ั
                                                         ุ
                                                           ้
                           ู
                                                                                     ่
                                                                              ั
                           ่
                                                                                     ี
            ท่อนวัตถยังชี้ไปในทางเดียวกัน
                    ุ
                                                        ี
                                                                                       ู
              เมอสังเกตจะเห็นว่าทิศทางของแรงทงสองต่างชลงข้างล่างและจุดหมุนท่อนวัตถุอย่ข้างบน
                                                        ้
                ื
                                               ้
                                               ั
                ่
            เช่น การเล่นกระดานหก กรรไกรตัดกระดาษ การเงยศีรษะ การงอแขน การเหยียดแขน
                                 แรูงต่้านทาน     จุุดหมุ้น   แรูงพยึายึาม้
                             คู่านช้น่ดที� ๑ จุดหมุนอย่�ระหว�างแรงตั้านทานกับแรงพยายาม
                                                                                     จุุดหมุ้น
                                                 แรูงพยึายึาม้
                                                             แรูงต่้านทาน
                              จุุดหมุ้น
                                                                                     แรูงต่้านทาน
          แรูงต่้านทาน              แรูงพยึายึาม้
                    การเล�นกระดานหก             จุุดหมุ้น                            แรูงพยึายึาม้

          แรูงต่้านทาน จุุดหมุ้น

                                   แรูงพยึายึาม้
                                                    การงอแข่นก�อนส�ง         การเหยียดแข่นส�ง

                     การบีบคู่ีมตััดลวด              ล่กบาสเกตับอล            ล่กบาสเกตับอล
                                                                                              ๑5
   5   6   7   8   9   10   11   12   13   14   15