Page 32 - ตัวอย่าง หนังสือเรียน หลัภภาษาไทย ม.5

G G P A1 A2 S
๓๓

ขอสังเกต

คําบางคําตองปรากฏเปนคําซํ้าเสมอจึงจะสามารถสื่อความหมายได เชน

สุนัขครางหงิง ๆ
เขาตะโกนปาว ๆ

ไดเงินมาเหนาะ ๆ

เพิ่มเติมเสริมความรู

คําซํ้าอุจจารณวิลาส (อุด-จา-ระ-นะ-วิ-ลาด) คือ คําซํ้าชนิดหนึ่งที่เรียกวา คําเสริมสรอย ที่คนไทย
มักใชกันเพ่อเสริมความไพเราะและความสะดวกในการพูด วิธีการสรางยังมีระบบระเบียบ และมีความ
ื
สัมพันธกับความหมาย (สุดาพร ลักษณียนาวิน, ๒๕๖๑ : ๒๐๑-๒๑๐) เชน

ทุรงทุเรียน กุหลาบกุเหลิบ ผักเผิก สมบงสมบัติ

คําสมาส

ั
ึ
คําสมาส คือ การสรางคําโดยนําคําภาษาบาลีและภาษาสันสกฤตต้งแต ๒ คําข้นไปมาเรียงตอกัน
เปนคําเดียว เปนวิธีการที่รับมาจากไวยากรณบาลี-สันสกฤต ในภาษาไทยปรากฏทั้งคําสมาสที่มีสนธิและ
คําสมาสที่ไมมีสนธิ มีลักษณะรวมกัน ดังนี้ (บรรทัดฐานภาษาไทย เลม ๒ : คํา การสรางคําและการยืมคํา
ของกระทรวงศึกษาธิการ, สํานักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพ้นฐาน, สํานักวิชาการและมาตรฐาน
ื
การศึกษา, สถาบันภาษาไทย, ๒๕๖๔ : ๗๐-๙๗)
ี
ี
ั
๑. คําสมาสท่ตองเปนคําท่มีองคประกอบเปนภาษาบาลี (ป.) และภาษาสันสกฤต (ส.) เทาน้น
หากมีภาษาอื่นเขามาประกอบจะไมถือวาเปนคําสมาส เชน
ชีวประวัติ เปนคําสมาสแบบไมมีสนธิ มาจาก ชีว (ป.) + ประวัติ (ส.)
หัตถกรรม เปนคําสมาสแบบไมมีสนธิ มาจาก หัตถ (ป.) + กรรม (ส.)

กันยายน เปนคําสมาสแบบมีสนธิ มาจาก กันยา (ส.) + อายน (ส.)
สรรพาวุธ เปนคําสมาสแบบมีสนธิ มาจาก สรรพ (ส.) + อาวุธ (ป.)

ขอควรระวัง

หากพบคําภาษาบาลี-สันสกฤตรวมอยูกับภาษาอื่น ๆ แลวไมพิจารณาใหดีจะคิดวาเปนคําสมาสได
เพราะมีลักษณะและวิธีการออกเสียงใกลเคียงกัน แตแทจริงแลวคําเหลานี้ไมถือเปนคําสมาส
หรือเรียกวา สมาสเทียม เชน
ผลไม “ไม” เปนคําไทย ภูมิลําเนา “ลําเนา” เปนคําภาษาเขมร

คริสตชน “คริสต” เปนคําภาษาอังกฤษ