Page 12 - ตัวอย่าง หนังสือเรียน วรรณคดี ม.2
P. 12
12
บทประพันธ์ข้�งต้นพรรณน�ก�รซ่อมเรือนของชูชกก่อนที่ชูชกจะออกเดินท�งไปขอกัณห�
และช�ลีจ�กพระเวสสันดร เนื้อห�ของบทประพันธ์กล่�วถึงองค์ประกอบของเรือนไทยสมัยโบร�ณ เช่น
อกไก่ จั่ว ตง รอด ปั้นลม กบทู บทประพันธ์ข้�งต้นจึงมีคุณค่�ด้�นเนื้อห�ในแง่ของก�รให้คว�มรู้
เกี่ยวกับองค์ประกอบของเรือนไทยสมัยโบร�ณแก่ผู้อ่�นในยุคปัจจุบันได้อีกท�งหนึ่งด้วย
คุณค่�ด้�นเนื้อห�ของวรรณคดี เรื่อง ลิลิตพระลอ ประก�รหนึ่งคือ แสดงให้เห็นถึงรูปแบบ
ก�รประพันธ์โคลงสี่สุภ�พที่ถูกต้องต�มข้อบังคับท�งฉันทลักษณ์ บทประพันธ์จ�กวรรณคดีเรื่องนี้
มักถูกอ้�งอิงในฐ�นะแบบอย่�งของก�รแต่งโคลงสี่สุภ�พ เช่นบทประพันธ์ต่อไปนี้ซึ่งเป็นที่รู้จักกัน
อย่�งแพร่หล�ย
เสียงลือเสียงเล่�อ้�ง อันใด พี่เอย
เสียงย่อมยอยศใคร ทั่วหล้�
สองเขือพี่หลับใหล ลืมตื่น ฤๅพี่
สองพี่คิดเองอ้� อย่�ได้ถ�มเผือ
ลิลิตพระลอ
จ�ก (หนังสืออ่�นกวีนิพนธ์ เรื่อง ลิลิตพระลอ ของกระทรวงศึกษ�ธิก�ร, ๒๕๔๑ : ๗)
นอกจ�กนี้แล้ว วรรณคดี เรื่อง ลิลิตพระลอ ยังให้แง่คิดแก่ผู้อ่�นหล�ยประก�ร โดยเฉพ�ะ
ในเรื่องของกฎแห่งกรรม สะท้อนผ่�นตัวละครที่ยังคงมีทั้งรัก โลภ โกรธ และหลง ครอบงำ�จิตใจอยู่
จนนำ�ไปสู่ก�รแสดงออกซึ่งพฤติกรรมต่�ง ๆ ที่สมจริงต�มสภ�วะจิตใจของมนุษย์ ทั้งยังร้อยเรียงเรื่องร�ว
ผ่�นโครงเรื่องแบบโศกน�ฏกรรมที่สร้�งคว�มสะเทือนใจให้แก่ผู้อ่�นได้เป็นอย่�งดี วรรณคดีเรื่องนี้
จึงเปี่ยมด้วยคุณค่�ด้�นเนื้อห�ที่ส�ม�รถยกระดับสติปัญญ�แก่ผู้อ่�นให้เข้�ใจโลกและชีวิตในอีกแง่มุมหนึ่ง
๒. คุณค่าด้านวรรณศิลป์ คุณค่�ด้�นวรรณศิลป์เป็นก�รพิจ�รณ�ว่�กวีมีกลวิธีก�รประพันธ์
อย่�งไรบ้�ง ซึ่งหม�ยถึงก�รวิเคร�ะห์ศิลปะก�รประพันธ์ในวรรณคดีหรือวรรณกรรม ทั้งนี้เนื่องจ�ก
วรรณศิลป์เป็นปัจจัยสำ�คัญของก�รประเมินคุณค่�ง�นประพันธ์ชิ้นหนึ่ง ๆ วรรณศิลป์จึงเป็นเรื่องของ
กลวิธีก�รประพันธ์ทั้งในระดับเสียงที่มีผลต่อท่วงทำ�นองและคว�มไพเร�ะของบทประพันธ์ ก�รใช้คำ�ให้
เหม�ะสมกับลักษณะหน้�ที่ของคำ�และถูกต้องตรงคว�มหม�ย ตลอดจนสื่อส�รอ�รมณ์และคว�มรู้สึกได้
อย่�งมีพลัง ก�รใช้สำ�นวนโวห�รและภ�พพจน์เพื่อสร้�งจินตน�ก�รให้ผู้อ่�นเสมือนได้ยินเสียง ได้เห็น
ภ�พ เกิดอ�รมณ์สะเทือนใจ มีคว�มรู้สึกคล้อยต�ม ทั้งนี้ ก�รวิเคร�ะห์คุณค่�ด้�นวรรณศิลป์ในวรรณคดี
และวรรณกรรม ส�ม�รถพิจ�รณ�ได้จ�กสิ่งต่�ง ๆ ต่อไปนี้
๒.๑ การใช้โวหาร ผู้เรียนต้องพิจ�รณ�ว่�วรรณคดีและวรรณกรรมดังกล่�วที่ได้ศึกษ�
ใช้โวห�รประเภทใดในก�รประพันธ์ ได้แก่
