Page 15 - หนังสือเรียนสุขศึกษา ม.6 หน่วยที่ 1
P. 15
โครงสร้างของ หน้าที่
ระบบต่อมไร้ท่อ
ำ
ต่อมเพศ รังไข่ทาหน้าท่ผลิตไข่และสร้างฮอร์โมนเพศ คือ ฮอร์โมนเอสโทรเจน
ี
รังไข่ (Ovary) กับฮอร์โมนโพรเจสเทอโรน เป็นฮอร์โมนที่ควบคุมเกี่ยวกับลักษณะต่าง ๆ
ิ
ในเพศหญิง ของเพศหญง เช่น เสียงเล็กแหลม สะโพกผาย การขยายใหญ ่
และอัณฑะ (Testis) ของอวัยวะเพศและเต้านม
ในเพศชาย ส่วนอัณฑะทาหน้าท่สร้างตัวอสุจิและสร้างฮอร์โมนเพศชาย คือ
ี
ำ
ื
เทสทอสเทอโรน เพ่อควบคุมลักษณะต่าง ๆ ของเพศชาย เช่น
ึ
เสียงแตกห้าว ลูกกระเดือกแหลม มีขนข้นบริเวณหน้าแข้ง รักแร้
และอวัยวะเพศ
ี
่
ต่อมไทมัส เป็นต่อมทมีรปรางคล้ายพีระมิดแบน มี ๒ พ (Lobe) ขนาดและ
่
ู
ู
(Thymus gland) รูปร่างแตกต่างกันไปตามอายุ มีขนาดใหญ่ในทารกแรกเกิด และจะค่อย ๆ
เล็กลง เมื่อเร่มเข้าส่วัยผ้ใหญ่ ทาหน้าท่ควบคุมการทางานของระบบ
ู
ำ
ิ
ำ
ี
ู
ภูมิคุ้มกันของร่างกาย
๓.๒ หน้าที่ของระบบต่อมไร้ท่อ
ต่อมไร้ท่อจะควบคุมการเจริญเติบโตและการทางานของร่างกาย เมื่อต่อมไร้ท่อทางานปกต ิ
ำ
ำ
จะหลั่งฮอร์โมนหลายชนิดพร้อม ๆ กัน เพื่อให้เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย
๓.๓ การสร้างเสริมและดำารงประสิทธิภาพของระบบต่อมไร้ท่อ
ความเจริญเติบโตและระบบการทางานภายในร่างกายของเรา อยู่ภายใต้การควบคุมของฮอร์โมน
ำ
ี
ึ
ชนิดต่าง ๆ ท่ผลิตจากต่อมไร้ท่อ ซ่งส่งผลโดยตรงต่อการดำารงชีวิต ความเป็นปกติสุขของร่างกาย
ื
และจิตใจมนุษย์ ดังนั้น เพ่อให้การทางานของระบบต่อมไร้ท่อท่ทาหน้าท่ประสานกันกับระบบประสาท
ี
ี
ำ
ำ
ดำาเนินไปได้ตามปกติ เราจึงควรบำารุงร่างกายให้สมบูรณ์ แข็งแรง ดังนี้
ั
ี
ี
๑) เลือกรับประทานอาหารท่มีคุณค่าทางโภชนาการครบท้ง ๕ หมู่ ในปริมาณท่เหมาะสม
หลีกเลี่ยงอาหารที่จะก่อให้เกิดโทษกับร่างกาย ลดอาหารที่มีรสหวานจัด เพราะอาจเป็นสาเหตุที่ทำาให้เกิด
โรคเบาหวานได้ รับประทานอาหารทะเลหรือเกลือที่มีธาตุไอโอดีน เพื่อป้องกันโรคคอพอก
ำ
๒) ดื่มน้าในปริมาณที่เพียงพอ ประมาณ ๖-๘ แก้วต่อวัน
ำ
๓) ออกกำาลังกายสมำ่าเสมอ เพราะการออกกำาลังกายทาให้ระบบต่อมไร้ท่อและระบบประสาท-
อัตโนมัติทำางานได้อย่างสมดุล
ำ
ื
๔) ลดปริมาณเคร่องดื่มท่มีแอลกอฮอล์ เพราะแอลกอฮอล์มีผลต่อการทางานของระบบ-
ี
ต่อมไร้ท่อบางต่อมให้ด้อยประสิทธิภาพลง เช่น ต่อมใต้สมอง ต่อมไทรอยด์ รวมทั้งรังไข่และอัณฑะด้วย
การทำ�างานของระบบประสาทำ ระบบสืบพันธ์ุ และระบบต่อมไร้ทำ่อ 19
