Page 36 - ตัวอย่าง หนังสือเรียน หลักภาษาไทย ม.2

P
36 G P A1 A2 S

๓. กริย�ร�ช�ศัพท์

คำาท์ี่แสดงอาการของนามหรือสรรพนาม คำากริยาท์ี่เปลี่ยนแปลงใช้้ตามระเบียบราช้าศััพท์์ โดยมาก
ี
มีอยู่แต่คำากริยาท์่ใช้้แก่พระมหากษัตริย์กับพระราช้วงศั์ และมักใช้้อย่างเดียวกันหรือคล้ายคลึงกัน
(สำานักงานเสริมสร้างเอกลักษณ์ของช้าติ, ๒๕๖๔, น. ๒๖-๒๗) มีลักษณะ ดังนี้
๓.๑ คำ�เฉพ�ะ เช้่น

คว�มหม�ย
คำ�ร�ช�ศัพท์
คำ�ร � ช � ศัพท์ คว � มหม � ย
ผท์ม ประท์ม บรรท์ม
ผ ท์ ม ประ ท์ ม บรร ท์ ม นอน
นอน
ท์อดพระเนตร
ท์ อดพระเนตร ดู มอง แล
ดู มอง แล
เสวย
เสวย กิน กิน
ประท์ับ อยู่ อยู่กับท์ ี่ ี่
ท์
ับ
ประ
ท์
อยู่ อยู่กับ
้า ล้าง
ำ
ำ
สรง อาบน้า ล้าง
อาบน
สรง
รัส
า
ตรัส ดำ
ตรัส ดำารัส พูด พูด
รัก
อบ เอ็นดู
ช้
โปรด
โปรด รัก ช้อบ เอ็นดู
ประ ช้ วร ป่วย เจ็บ
ประช้วร
ป่วย เจ็บ
์
กริยาราช้าศััพท์์ในกลุ่มนี้ จัดเป็นคำากริยาราช้าศััพท์ท์่มีความสมบูรณ์ในตัวเองแล้ว สามารถ
ี
นำาไปใช้้ได้ท์ันท์ีโดยไม่ต้องเติม “ท์รง” นำาหน้า ดังตัวอย่างต่อไปนี้
❁ สมเด็จพระกนิษฐาธิราช้เจ้า กรมสมเด็จพระเท์พรัตนราช้สุดาฯ สยามบรมราช้กุมารี
โปรดการอ่านและการเขียนหนังสือ
ุ
ิ
ิ
❁ สมเด็จพระนางเจาสท์ดา พช้รสธาพมลลักษณ พระบรมราช้นี ทอดพระเนตรการแสดงโขน
ั
ุ
ิ
้
ั
รอบปฐมท์ศัน์
ิ
ั
์
ำ
ั
ำ
้
็
่
๓.๒ ใช้ “ทรง” น�หน�ค�น�มส�มญให้เปนกรย�ร�ช�ศพท เช้น ท์รงม้า ท์รงธรรม ท์รงศัล
ี
ท์รงดนตรี ท์รงเรือใบ ท์รงกีฬา
�
๓.๓ ใช้ “ทรง” นำ�หน้�กริย�ทีเป็นคำ�ส�มัญ เช้่น ท์รงฟัง ท์รงยินดี ท์รงรับ ท์รงชุ้บเลี้ยง ท์รงกราบ
แต่ไม่ใช้้ “ท์รง” นำาหน้ากริยาราช้าศััพท์ท์ี่เป็นกลุ่มคำาเฉพาะดังท์ี่กล่าวมาข้างต้น
์
้
่
์
�
่
๓.๔ ใช้ “ทรง” นำ�หน�น�มร�ช�ศัพทได้เพอทำ�ให้เป็นกริย�ร�ช�ศัพท์ เช้น ท์รงพระกรณา
ุ
ั
ท์รงพระประช้วร ท์รงพระดำาริ ท์รงพระผนวช้ ท์้งนี้ การสังเกตและพิจารณานามราช้าศััพท์์โดยส่วนใหญ่
มักสังเกตจากคำาว่า “พระ-” เป็นคำาประกอบข้างหน้า ยกเว้นคำาว่า “พระราช้ท์าน” ท์ี่เป็นกริยาราช้าศััพท์ ์