Page 1 - ตัวอย่าง คู่มือแบบฝึกหัด ภูมิศาสตร์ ม.4-6 หน่วยที่ 1

หน่วยการเรียนรู้ที่
1 และภูมิสารสนเทศศาสตร์
เครื่องมือทางภูมิศาสตร์

ี
ตัวช้วัดระหว่างทาง

• ใช้แผนท่และเคร่องมือทางภูมิศาสตร์ในการค้นหา วิเคราะห์ และสรุปข้อมูลตามกระบวนการทางภูมิศาสตร ์
ี
ื
และนำาภูมิสารสนเทศมาใช้ประโยชน์ในชีวิตประจำาวัน (ส 5.1 ม.4-6/3)

1. เครื่องมือทางภูมิศาสตร์

ื
ี
ื
ิ
เคร่องมือทางภูมิศาสตร์ คือ ส่งท่มนุษย์สร้างขึ้นในรูปแบบต่าง ๆ เพ่อนำามาใช้ในการสำารวจ
การรวบรวม การบันทึก และการวิเคราะห์ข้อมูลทางภูมิศาสตร์ เครื่องมือที่สำาคัญมีดังนี้
1. แผนที่
แผนท่ คือ ส่อรูปแบบหนึ่งท่ถ่ายทอดข้อมูลของโลกในรูปของกราฟิก โดยใช้สี เส้น สัญลักษณ์ ทิศ
ี
ี
ื
และเคร่องหมายต่าง ๆ เพ่อแสดงลักษณะภูมิประเทศและสิ่งท่ปรากฏบนพ้นผิวโลก การย่อส่วนหรือ
ื
ื
ี
ื
ย่อขนาดของแผนที่จะถูกกำาหนดด้วยมาตราส่วน แผนที่อ้างอิงมี 2 แบบ ได้แก่ แผนที่ภูมิประเทศที่แสดงลักษณะ
เกร็ดน่ารู้
ี
ื
ภูมิประเทศบนพ้นโลก และแผนที่ชุดเป็นแผนที่หลายแผ่นท่มีมาตราส่วนและ
1.1 การจำาแนกชนิดของแผนที่ รูปแบบเป็นอย่างเดียวกัน ครอบคลุมพื้นที่ใดพื้นที่หนึ่งโดยเฉพาะ
ชนิดของแผนที่ แผนที่อ้างอิงทั่วไป แผนที่เฉพาะเรื่อง
ความหมาย เป็นแผนที่ที่ใช้เป็นฐานในการสร้าง เป็นแผนที่ที่สร้างขึ้นเพื่อใช้
แผนที่อื่น ๆ ในกิจการเฉพาะอย่าง

ตัวอย่าง แผนที่อ้างอิงของไทย คือ แผนที่ภูมิประเทศ แผนที่เส้นทางการบิน
ชุด L7018 มาตราส่วน 1 : 50,000 แผนที่ธรณีวิทยา

1.2 องค์ประกอบของแผนที่ภูมิประเทศ

ื
ี
่
ื
้
่
ี
ี
่
่
องค์ประกอบของแผนท คือ สิงต่าง ๆ ทปรากฏอยู่บนแผนท่ เพอเป็นเคร่องมือให้ผูใช ้
ี
ี
ี
ื
ื
ำ
สามารถทราบข้อมูลและรายละเอียดได้อย่างถูกต้องและรวดเร็ว แผนท่ท่จัดทาข้นเพ่อแสดงพ้นท่ใด
ึ
พื้นที่หนึ่ง เรียกว่า ระวาง ประกอบด้วย 3 ส่วนสำาคัญ คือ เส้นขอบระวาง องค์ประกอบภายในขอบระวาง
และองค์ประกอบภายนอกขอบระวาง ดังนี้
5